19 ნოემბერს, ჩინეთის ქალაქ შენჯენში, აზია-წყნარი ოკეანის ეკონომიკური თანამშრომლობის (APEC) სამიტის კულუარებში, ამერიკის შეერთებული შტატების, რუსეთისა და ჩინეთის ლიდერების ისტორიაში პირველი სამმხრივი სამიტი გაიმართა. აშშ-ისა და რუსეთის პრეზიდენტების, დონალდ ტრამპისა და ვლადიმირ პუტინის შეხვედრა ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის თავმჯდომარე სი ძინპინთან დაახლოებით საათ-ნახევარს გაგრძელდა. მას წინ უძღოდა პუტინისა და სის, ტრამპისა და პუტინის, ასევე ტრამპისა და სის ორმხრივი შეხვედრები.
სამმხრივი სამიტის დაწყებამდე მასში მონაწილე ყველა ლიდერმა შესავალი განცხადება გააკეთა. ტრამპმა თქვა, რომ ისინი არსებითად, ისტორიას ქმნიან. სიმ თავის კოლეგებს განუცხადა, რომ აუცილებელია პლანეტაზე მშვიდობისა და სტაბილურობის ერთობლივად დაცვა. პუტინმა გამოთქვა მოსაზრება, რომ ვაშინგტონს, მოსკოვსა და პეკინს აქვთ ბევრი თანმხვედრი ინტერესი რეგიონული კონფლიქტების მოგვარების კუთხით, მათ შორის, რა თქმა უნდა, უკრაინის კონფლიქტისაც.
შეხვედრის შემდეგ ტრამპი, პუტინი და სი პრესისთვის ერთობლივი განცხადების გაკეთების გარეშე დაიშალნენ. ჩსრ-ის თავმჯდომარემ თქვა, რომ მოლაპარაკებები პოზიტიური და კონსტრუქციული იყო, რუსეთის პრეზიდენტის თანაშემწემ, იური უშაკოვმა კი მათზე არსებულ ატმოსფეროს "კარგი" უწოდა.
სის, პუტინისა და ტრამპის ერთობლივი დეკლარაცია
სამმხრივი სამიტის შედეგების მიხედვით გამოქვეყნდა აშშ-ის, რუსეთისა და ჩინეთის ლიდერების ერთობლივი "დეკლარაცია მშვიდობის შესახებ". მასში უკრაინის ომი ნახსენები არ ყოფილა. დოკუმენტის ძირითადი თეზისები ასეთი იყო:
სი, პუტინი და ტრამპი გამოვიდნენ გაეროს რეფორმირების ინიციატივით, რათა ორგანიზაციამ უფრო ეფექტურად შეძლოს გლობალურ გამოწვევებზე რეაგირება და შეესაბამებოდეს თავის ფუძემდებლურ მისიას;
სამმა ქვეყანამ განაცხადა, რომ აპირებს ნავთობპროდუქტების წარმოებისა და მიწოდების გაზრდას ყველა ქვეყნის საკეთილდღეოდ;
პუტინი, სი და ტრამპი შეთანხმდნენ, რომ სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლომ (ICC) და მსგავსმა ორგანოებმა ბოროტად არ უნდა გამოიყენონ თავიანთი უფლებამოსილება და სახელმწიფოთა თანხმობის პრინციპსა და თანამდებობის პირთა იმუნიტეტის დაცვას ფუნდამენტური მნიშვნელობა აქვს;
ვაშინგტონი, მოსკოვი და პეკინი აწარმოებენ დიალოგს ბირთვული რისკების შემცირებისა და ბირთვული იარაღის გაუვრცელებლობის მიმართულებით.
რუსეთის პრეზიდენტის პრესკონფერენცია
ტრამპთან და სისთან შეხვედრის შემდეგ პუტინმა პრესკონფერენციაზე ჟურნალისტების შეკითხვებს უპასუხა. ამჯერად უკრაინის თემას დიდი ყურადღება დაეთმო. რუსეთის ლიდერმა კიევს მოუწოდა, ომის დასასრულებლად წავიდეს ჯერ კიდევ ანკორიჯამდე შეთავაზებულ გარკვეულ კომპრომისებზე, თუმცა განაცხადა, რომ უკრაინა და ევროპა ამას ჯერჯერობით არ თანხმდებიან. კრემლის ხელმძღვანელი ასევე მტკივნეული პასუხით დაიმუქრა ყირიმის ხიდზე განხორციელებული დარტყმების გამო, რომლებმაც, სულ მცირე, მისი საავტომობილო თაღი დაანგრია.
პუტინის თქმით, აშშ დაჟინებით სთხოვს რუსეთის ფედერაციას, დათანხმდეს უკრაინის შესახებ მოლაპარაკებებში ევროპის მონაწილეობას, თუმცა მოსკოვს სჭირდება გაიგოს, რით მივლენ ევროპელები ამ მოლაპარაკებებზე. რუსეთის პრეზიდენტმა აღიარა, რომ უკრაინის უსაფრთხოება ევროპულ უსაფრთხოებაში უნდა იყოს ჩაწერილი, ხოლო ევროპის უსაფრთხოების განხილვა თავად მის გარეშე უცნაურია. ამასთან, იგი ამტკიცებს, რომ ზოგიერთ ევროპულ ქვეყანაში პოლიტიკური ელიტების შეცვლის გარეშე ურთიერთობების სრულფასოვნად აღდგენა შეუძლებელი იქნება.
რუსეთის პრეზიდენტმა ასევე კიდევ ერთხელ გააკრიტიკა სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლო და თქვა, რომ ის სცდება თავისი კომპეტენციის ფარგლებს და იურიდიულად არასწორ გადაწყვეტილებებს იღებს. 2023 წლის მარტში ICC-მ პუტინის დაკავების ორდერი გასცა სამხედრო დანაშაულებში, მათ შორის, რუსეთის ფედერაციაში უკრაინელი ბავშვების უკანონო დეპორტაციის გამო.




