“ივანიშვილი როგორც კი პრემიერი გახდა, ავტორიტარული ბუნება გამოაჩინა” – ინტერვიუ ნინო გოგუაძესთან

„ევროპული საქართველოს“ წევრი და კოალიცია „ქართული ოცნების“ ყოფილი წარმომადგენელი „თავისუფალი დემოკრატებიდან“ ნინო გოგუაძე „აიპრესთან“ ინტერვიუში იხსენებს იმას თუ როგორი დამოკიდებულება ჰქონდა ბიძინა ივანიშვილს დისკუსიისა და განსხვავებული აზრის მიმართ 2012 წლის არჩევნებამდე და მას შემდეგ როდესაც ხელისუფლებაში მოვიდა კოალიცია და ივანიშვილი გახდა პრემიერი.

გოგუაძე ამბობს, რომ წინასაარჩევნო პერიოდში ეს დისკუსიები იყო და მაშინ მას მართლა აინტერესებდა განსხვავებული მოსაზრებების მოსმენა და რაციონალური აზრის გამოტანა. შემდეგ კი არ აუკრძალავს დისკუსია, მაგრამ რა არგუმენტიც არ უნდა ეთქვათ მისთვის, ის მაინც არ იცვლიდა აზრს.

როგორ აფასებს ივანიშვილის პოლიტიკიდან წასვლას და რა სიახლე დაინახა მის განცხადებებში? რას ნიშნავს მისთვის ის, რომ ივანიშვილის აზრით ევროპული ტიპის დემოკრატია გვაქვს და რა დამოკიდებულება ჰქონდა დისკუსიების მიმართ? – ამ და სხვა საკითხებზე „აიპრესთან“ ინტერვიუში ბიძინა ივანიშვილის ყოფილი პოლიტიკური პარტნიორი ნინო გოგუაძე საუბრობს:

_ ბიძინა ივანიშვილის ინტერვიუში თქვენთვის თუ იყო რამე სიახლე. თქვენ მას საკმაოდ კარგად იცნობთ და ალბათ უკეთესად დაინახავდით რაღაც კონტურებს. რა შეგიძლიათ გვითხრათ?

_ მართალი გითხრათ, როდესაც გახარიას პრემიერის თანამდებობიდან გადადგომაზე საუბრობდნენ, მე მაშინ ვამბობდი, რომ გახარია კი არა, თავად ბიძინა ივანიშვილიც წავა პარტიის თავმჯდომარებიდან-მეთქი. იმიტომ, რომ ზუსტად ვიცი მისთვის ყველაზე კომფორტულია, რომ არაფორმალურად ფლობდეს აბსოლუტურ ძალაუფლებას. ასეთი ფორმალური თანამდებობაც კი უქმნის დისკომფორტს და მისთვის ყველაზე კომფორტულია, რომ არაფორმალურად ფლობდეს აბსოლუტურ ძალაუფლებას. ის, როდესაც ამბობს, რომ მე წავედი პოლიტიკიდანო, იგი წავიდა საჯაროობიდან. მან აიცილა პასუხისმგებლობა და შეინარჩუნა ძალაუფლება. ძალაუფლების წყაროა „ქართული ოცნება“ და არის მისი საკუთრება. სასამართლო არის მისი საკუთრება. სუს-ი არის მისი საკუთრება. პროკურატურა არის მისი საკუთრება და სწორედ ამ ინსტრუმენტებით მართავს ის ქვეყანას. ყველა ეს სისტემა ხომ პირადად მას ემორჩილება?!

მართვის ამ ბერკეტების გადაცემას ის არც ფიქრობს არავისთვის. მით უმეტეს „ქართული ოცნებისთვის“. ივანიშვილი არის ექსკლუზიური მფლობელი ყველა იმ ბერკეტისა, რომელიც მას სჭირდება ამ ქვეყნის სამართავად. ახლა გვითხრა, რომ უფრო მაგრად წავედი პირველი წასვლის დროს წავედიო და მხარდამჭერიც კი არ ვარ „ქართული ოცნებისო“. მე ასე თუ ისე მესმის მისი ლაპარაკი და მხარდამჭერი არ ვარო, ნიშნავს, რომ აგიტაციას აღარ გავუწევო. იქვე გვითხრა, რომ „ოცნება“ 4-5 წელი იქნება ხელისუფლებაშიო.

_ ევროპული დემოკრატია გვაქვსო, ესეც გვითხრა.

_ მანდამდეც მივალ.

ინტერვიუს შემდეგ ვისმენდი შეფასებებს, თითქოს ივანიშვილმა „ქართული ოცნება“ დაამთავრა, მაგრამ მის გეგმებში არ შედის ეს. „ქართული ოცნება“ პარლამენტში თუ ჩამოიშალა და ხელისუფლებიდან წავიდა, მაშინ ბიძინა ივანიშვილი მხოლოდ მაშინ დამთავრდება როგორც ამ ქვეყნის არაფორმალური მმართველი. მანამდე, სანამ „ოცნება“ ასე თუ ისე ხელისუფლებაშია, გაყალბებული არჩევნებით თუ სხვა გზით, მანამ მას არაფერი ემუქრება. „ოცნების“ ეს რაოდენობა განაპირობებს მის არაფორმალურ მმართველობას, თუმცა მას მაინც მოუწევს. ერთია რა გეგმები აქვს ივანიშვილს და მეორე, როგორ განვითარდება რეალობა.

_ მიუხედავად იმისა, რომ ამბობს, 4-5 წელი არაფერი არ ემუქრება „ოცნებასო“, თქვენ მაინც ფიქრობთ, რომ მას მოუწევს უახლოეს წლებში ხელისუფლებიდან წასვლა?

_ რა თქმა უნდა. ჩვენ მივიღეთ სახელმწიფო, სადაც ამ არჩევნების გაყალბებით ავტორიტარული სახელმწიფო გაგვიფორმა. მანამდე პროცესი სასამართლოს დამორჩილების, პროკურატურის დამორჩილების და ა. შ. ეს იყო ავტორიტარიზმი, მაგრამ ახლა უკვე გააფორმა, როდესაც გვითხრა, რომ ამ ქვეყანაში არჩევნებს აზრი არ აქვს და რა რიცხვსაც მინდა, იმას დავწერო. ამიტომაც არის მნიშვნელოვანი ოპოზიციის ბოიკოტი. ერთპარტიული პარლამენტი წარმოადგენს იმ სახელმწიფოს რაობას, რომელშიც ჩვენ ვცხოვრობთ. ეს ერთპარტიული პარლამენტი არ იძლევა შესაძლებლობას, რომ თვალები დახუჭონ და რომ სინამდვილეში დემოკრატიული სახელმწიფო კი არა, არამედ ავტორიტარულია. ამიტომ, ასეთი ტიპის სახელმწიფოში ბრძოლის მეთოდები განსხვავებულია. იქ, სადაც დემოკრატიული თამაშის წესები არ მუშაობს და დემოკრატიული პროცედურები არ მუშაობს, იქ სადაც პარლამენტში შესვლა ბუტაფორიაა, ბრძოლის მეთოდებიც სხვა უნდა იყოს.

_ თუ არ მუშაობს, ევროპული დემოკრატია როგორ გვაქვს, როგორც ამას ივანიშვილი იძახის?

_ არა, სად არის ევროპული დემოკრატია? ევროპული დემოკრატია ავტორიტარულ სახელმწიფოდ გაგვიფორმა და რანაირად არის ევროპული დემოკრატია?!

_ მას ასე ესმის თუ საზოგადოებას თვალებში ნაცარს აყრის?

_ მას ჰგონია, რომ მის სიტყვას ისეთი ძალა აქვს, რომ როდესაც იტყვის რაღაცას, ისეთი რეალობა დადგება და ადამიანებიც დაიჯერებენ. ჰგონია, რომ მის სიტყვას აქვს ასეთ ძალა, რომ რა რეალობასაც დაგვიხატავს, იმ რეალობას ვიჯერებთ. თავი ჰგონია ჭარბი ნდობის მქონე ადამიანი და თქვენც შენიშნეთ ინტერვიუს დროს, რომ საკუთარ თავზე და საკუთარ სიბრძნეზე წარმოდგენა მას არანაირად არ შესუსტებია.

_ მან თქვა ასეთი ფრაზა, რომ გუნდში ის ყოველთვის კამათობდა და ყველას აძლევდა მოსაზრების გამოთქმის შესაძლებლობას. ამბობს, რომ ბიზნესიდან მოყოლებული ასე იღებდა გადაწყვეტილებებს. თქვენ ერთ დროს იყავით მისი გუნდის წევრი და იყო თუ არა ასე, რომ დისკუსიის სივრცეს ხსნიდა ხოლმე იმ სივრცეში, სადაც იკრიბებოდით?

_ მოგეხსენებათ, რომ „თავისუფალი დემოკრატები“ 2 წელი ვიყავით კოალიცია „ქართულ ოცნებაში“ და აქედან ერთი წელი ის ოფიციალურად იყო პრემიერ-მინისტრი, შემდეგ როგორც თავად გვითხრა სამოქალაქო საზოგადოებაში გადავიდა. მაშინ ეს დისკუსიები უფრო იყო, განსაკუთრებით წინასაარჩევნო პერიოდში. მაშინ მას მართლა აინტერესებდა განსხვავებული მოსაზრებების მოსმენა და რაციონალური აზრის გამოტანა. მაშინ ის არ უშლიდა ხელს განსხვავებული აზრის გამოთქმას. მაგრამ, როგორც კი მოვედით ხელისუფლებაში და ივანიშვილი გახდა პრემიერ-მინისტრი, ეს დისკუსიები არ შეწყვეტილა, მაგრამ მისი ავტორიტარული ბუნება მკაფიოდ გამოჩნდა.

_ ხელს უშლიდა დისკუსიებს თუ პროცესმა მოიტანა ასე?

_ არა ხელს არ უშლიდა, მაგრამ თუ რამე ჰქონდა ჩაფიქრებული გააკეთებდა, მილიონი არგუმენტიც კი რომ მოგეტანა მის საპირისპიროდ. გეგონებოდა, რომ წყალი არ გაუვა შენს არგუმენტს, იმდენად დამაჯერებელი არგუმენტი გაქვს, ის გეტყოდა, რომ ვერანაირი არგუმენტი ვერ მოისმინა და ამიტომ ისევ ჩემ აზრზე ვრჩებიო.

_ გადაწყვეტილებასაც შესაბამისად იღებდა?

_ დიახ, გადაწყვეტილებასაც შესაბამისად იღებდა.

მაგრამ, თვისობრივად მაინც სხვა იყო, როდესაც კოალიცია იყო. შემდეგ უკვე არანაირი დისკუსია არ იყო, როდესაც კოალიცია დაიშალა და პარტია „ქართულ ოცნებაზე“ გადავიდა. იქ უბრალოდ მიდიოდა ერთმანეთთან დაპირისპირება იმაზე თუ ვინ უფრო ახლოს იქნებოდა ბიძინა ივანიშვილთან. „ოცნების“ თითოეულ წევრს ეგონა, რომ ივანიშვილი უმაგრებდა ზურგს და ერთმანეთთან დაპირისპირება მიდიოდა, ოღონდ არა ივანიშვილის მოსაზრებების საწინააღმდეგოდ, არამედ ივანიშვილის მზის ქვეშ, ადგილის დასამკვიდრებლად. დარწმუნებული ვარ, რომ იგივე პროცესი წავა „ქართულ ოცნებაში“ და კიდევ უფრო მძაფრად.

რაც შეეხება ევროპული ტიპის სახელმწიფოს, ჩვენ გადავედით საპარალამენტო რესპუბლიკაზე, რომელიც მუშაობს ნამდვილად მუშაობს ევროპულ დემოკრატიაში, მაგრამ იქ სადაც არჩევნები მართლა არჩევნებია და დემოკრატიული პროცესი მიმდინარეობს და ძირითადად კოალიციები მართავენ სახელმწიფოს. იქ, სადაც ასეთი ტიპის სახელმწიფოა და სადაც არაფორმალური მმართველობა გვაქვს, იქ საპარლამენტო მოდელზე ხელსაყრელი მოდელი არ არსებობს, რადგან არცერთი პირი აღარ არის ხალხისგან პირდაპირ არჩეული. ასევე ნიშანდობლივია ის, რომ ჩვენ შემთხვევაში პარტიის თავმჯდომარე არ ხდება პრემიერი, ანუ პრემიერ-მინისტრსაც კი არ აქვს ლეგიტიმაცია. როგორც ხსნის ივანიშვილი პრემიერებს, ვიცით. რა თქმა უნდა, 2-3 თვეში გახარიას ჯერ დადგება, რომელსაც განტევების ვაცად გამოიყვანს.

ის, რომ საკუთარი სიის პირველი ნომრის და პრემიერ-მინისტრის დატოვება პარტიის თავმჯდომარედ, ან გენერალური მდივნის კახი კალაძეც კი არ დატოვა… ჩემთვის არცერთი არ არის მისაღები, მაგრამ კალაძე ვიღაცების თვალში მაინც აღიქმება დამოუკიდებელ ფიგურად. არცერთი არ დატოვა და მან დანიშნა ირაკლი კობახიძე სწორედ იმ ნიშნით, რომ ის ვერც კი გაივლებს რამეს ბიძინა ივანიშვილისგან დამოუკიდებლად. მას უბრალოდ პერსპექტივა არ გააჩნია პიროვნული პოლიტიკური ამბიციისთვის.

_ შეეშინდა გახარიას ან კალაძის თავმჯდომარეობის?

_ არა. ივანიშვილს არავისი არ ეშინია, მაგრამ არცერთი უნდა. კვირიკაშვილთან დაკავშირებით მან იეჭვიანა. მე აბსოლუტურად დარწმუნებული ვარ, რომ კვირიკაშვილი არანაირ დამოუკიდებელ თამაშს არ აწარმოებდა. მეტსაც გეტყვით, რომ მის დროსაც ძალოვანი ბერკეტები კვირიკაშვილს არ ექვემდებარებოდა. მაგრამ, იქ ამერიკელებთან რაღაცა რეპუტაცია მოიპოვა დამოუკიდებლად, ანაკლიის პორტი წამოიწყო ბიძინასგან დამოუკიდებლად და ივანიშვილმა გადაწყვიტა, რომ ეს ზედმეტი თავისუფლებაა. გვახსოვს, რომ კვირიკაშვილი იყო ერთადერთი პრემიერი, რომელმაც თქვა, რომ ის არ აპირებდა წასვლას და ივანიშვილმა უთხრა, რომ უნდა წასულიყო.

_ თავის დროზე ირაკლი ალასანიაც ხომ დამოუკიდებლად მიღებულ გადაწყვეტილებას შეეწირა?

_ ალასანიაზე აღარაფერს ვამბობ. როდესაც ირაკლი ალასანიას წინააღმდეგ წამოიწყო პოლიტიკური საქმე – „კაბელების საქმე“, მაშინ ის უკვე სამოქალაქო სექტორში იყო. მაშინ უდანაშაულო ადამიანები ჩასვა ციხეში იმისათვის, რომ ირაკლი ალასანიას გასწორებოდა პოლიტიკურად და არა მხოლოდ პოლიტიკურად. ეს იყო 2014 წელს და მაშინ ნათელი გახდა, რომ სახელმწიფო დაადგა არა იმ პრინციპებს, რაც 2012 წელს გვქონდა დეკლარირებული, არამედ დაადგა ავტორიტარიზმის გაზს, დამორჩილებული სასამართლოს, პროკურატურის და ა. შ. გზას. რაც გაფორმდა არაფორმალური მმართველობით.

სტატიის ავტორი იაგო ნაცვლიშვილი
მსგავსი სიახლეები
კომენტარები
იტვირთება...

ეს ვებ – გვერდი იყენებს cookie– ს თქვენი გამოცდილების გასაუმჯობესებლად. ვეთანხმები დეტალურად